مقالات

اسما و صفات خداوند [مدخلی از دانشنامه امام علی(ع)]

اسما و صفات خداوند

اسما و صفات خداوند

بحث از اسما و صفات الهی، از مباحث کهن و دیرین در تاریخ عقاید و اندیشه اسلامی و نیز در سایر ادیان الهی است. چنان‌که می‌دانیم، در سده نخستین اسلامی، مسئله «تشبیه و تنزیه» همگام با مسائلی چون جبر و اختیار و امامت، از نخستین پرسش‌های اعتقادی بود که اختلافات فراوانی را برانگیخت و مسلمانان را به فرقه‌ها و گروه‌های گوناگون تقسیم کرد.

کلام امامیه ریشهها و رویشها

اندیشه کلامی امامیه در گذر تاریخ شاهد فراز و فرودهایی بوده است که از سویی، ریشه در پویایی درون‌مایه‌های معرفتی و عقلانی شیعه دارد و از سوی دیگر، برآمده از تعاملات آن با چارچوب‌های کلامی و فلسفی غالب بر هر دوره تاریخی است.

الهیات سلبی در مدرسه کلامی حله

در میان متکلمان مدرسه حله، «الهیات سلبی» جایگاه مهمی دارد. خواجه نصیر با بهره‌گیری از برهان شیخ صدوق در خصوص الهیات سلبی، صفت حیات خداوند را سلبی معنا کرده و این قاعده را قابل تعمیم به دیگر صفات ذاتی خداوند می‌داند.

چیستی لطیف الکلام و جایگاه آن در دانش کلام

با مطالعه آثار کلامیِ دوران متقدم درمی‌یابیم «لطیف الکلام» عنوانی است که در مقابل «جلیل الکلام» به کار می‌رود و گویای طبقه‌بندی خاصی در مباحث دانش کلام است؛ اما چیستیِ مباحث لطیف، ویژگی‌ها و جایگاه آن در دانش کلام، پرسش‌های درخور توجهی است که کمتر بدان پرداخته شده است.